Hartje Amsterdam rondleiding
  • Alleen de beste stadswandelingen en fiets tours zijn te vinden op toursenstadswandelingen.nl. Ons team heeft deze routes al vele malen beproefd, en willen hun kennis graag met u delen.
  • Afstand:
    3.6 km
  • Gemiddelde tijdsduur:
    2.5 uur
  • foto2 de Damfoto damstraatfoto2 walenpleintjefoto2 oudje amsterdamfoto2 kloveniers Burgwal Amsterdamfoto2 raamgrachtfoto2 zuiderkerkfoto2 breestraat amsterdamfoto2 de waag en nieuwmarktfoto2 de waagfoto2 chinatownfoto zeedijk tempelfoto cafe het mandjefoto2 schreierstorenfoto2 sint nicolaaskerkfoto cafe in t aepjenfoto2 sint olofskapelfoto2 ons Lieve Heer op Zolderfoto2 oude kerkoude kerk1foto2 warmoesstraatfoto2 de Dam
    We beginnen deze Oude Centrum wandeling vanaf de Dam. De Dam was oorspronkelijk een dam in de Amstel. Deze Dam verbond de Warmoesstraat aan de ene kant met de Nieuwedijk aan de andere kant. In de loop der eeuwen werd deze Dam steeds breder en breder en ontstond een plein waar Amsterdam beetje bij beetje omheen werd gebouwd. We lopen vanaf de Dam, met het paleis in onze rug, langs het Nationale monument. Dit monument op de Dam waar elk jaar op 4 mei de Dodenherdenking wordt gehouden is ontworpen door de architect J.J.P. Oud. Vanaf de Dam lopen wij de Damstraat in. Oorspronkelijk werd de Damstraat de Halsteeg genoemd maar nadat de Halsteeg in 1868 werd verbreed werd deze steeg omgedoopt tot Damstraat
    Het gehele jaar door is het gezellig druk in de Damstraat, vol met toeristen en dagjesmensen. Er zijn dan ook veel toeristische winkeltjes, cafeetjes en restaurantjes te vinden in deze straat. Als we de brug over gaan gaat de Damstraat over in de Oude Doelenstraat. De naam van deze 16e eeuwse straat komt van de schutters, de kloveniers, die hier vroeger oefenden op het schieten op doelen. Als we de Paulus Broedersluis ( vernoemd naar het Paulus Broeder Klooster die hier vroeger stond ), over zijn gegaan, gaan we direct naar rechts en lopen we de Oudezijds Achterburgwal op. Op nr. 159 bevindt zich de Waalse Kerk op een plakkaat op deze kerk is de volgende tekst te lezen.
    De Waalse kerk staat op de plek waar vroeger het Paulus Broeder Klooster stond. Dit klooster was een lekenklooster wat inhield dat er geen gewone monniken maar burgers hier een kloosterlijk bestaan leidden. Oorspronkelijk lag het Klooster buiten de stad, maar door een aantal stadsuitbreidingen kwam het in 1544 al binnen de stadsmuren te liggen. In de negentiende eeuw werden er aan de Waalse Kerk twee verbouwingen verricht. Bij deze verbouwingen werden onder andere de in de zeventiende eeuw aan de noord- en zuidzijde aangebrachte galerijen weer verwijderd en bij de restauratie in1990-1992 werd het interieur zo veel mogelijk teruggebracht naar de staat van 1885. Dankzij haar goede akoestiek en orgel is de Walenkerk in afgelopen eeuw uitgegroeid tot een bekend muziekcentrum.
    Oorspronkelijk diende de Oudemanhuispoort als bejaardenhuis voor mannen en vandaar ook de naam.De doorgang stamt uit 1601 en tussen 1754 en 1757 werd het complex onder leiding van arcitect G.F. Maybaum verbouwd. Sinds 1876 is het gebouw onderdeel van de UVA ( Universiteit van Amsterdam ) en bevindt zich tegenwoordig de faculteit voor rechtsgeleerdheid, wijsbegeerte en de sociale wetenschappen. In het openbare deel van de Oudemanhuispoort is een dagelijkse boekenmarkt te vinden. Deze markt is ontstaan in 1879 toen de boekenmarkt op de Botermarkt werd opgedoekt en de betrokken boekhandelaren een plaats in de Oudemanhuispoort konden krijgen.
    Vervolgens gaan we weer terug naar de Oudezijds Achterburgwal, deze lopen we weer een klein stukje terug en bij Rusland gaan we naar rechts. De naam van deze straat komt van de Willem van Ruuschentuin, deze werd later veranderd in Willem Ruijssenandt naar 't Ruslant tot de huidige naam Rusland .Deze lopen we uit tot we bij de brug van de Kloveniersburgwal komen. Op deze brug hebben we een prachtig uitzicht over de Amstel.
    We lopen de Raamgracht op. Vroeger bevonden zich in dit gedeelte van de stad veel lakenweverijen, waar de wollen stof na het wassen, spinnen, weven en verven op houten raamwerken (de zogenaamde lakenramen) werd gespannen om te drogen. In de 17e eeuw verhuisden de lakenweverijen naar de huidige Jordaan. De Raamracht ligt in de Voormalige Jodenbuurt. Maar tijdens de Tweede Wereldoorlog werden de meeste Joden uit deze buurt weggevoerd naar concentratiekampen.
    De Zuiderkerk stamt uit de 17e eeuw en is ontworpen door Hendrick de Keyser ( deze ligt ook in de Zuiderkerk begraven ). Het was de eerste protestantse kerk van Amsterdam. De kerk is een pseudo-basiliek en het ontwerp is in de renaissance stijl. Vanaf het begin van de vorige eeuw worden er al geen kerkdiensten meer gehouden. En kreeg deze kerk andere functies. Zo heeft deze kerk als oplagdienst voor bijbels gedient en tijdens de hongerwinter deed deze kerk tijdelijk dienst als begraafplaats. Op dit moment is de kerk in gebruik door de Dienst Ruimtelijke Ordening Gemeente Amsterdam.
    De Sint-Antoniesbreestraat, heette oorspronkelijk de Sint Antoniesdijk. Deze dijk ontleende zijn naam aan het Leprozenhuis, het Antoniesgasthuis. In de Gouden Eeuw was de Sint-Antoniesbreestraat een kunstenaarsbuurt waar veel bekende kunstenaars uit die tijd woonden zoals ook Rembrandt van Rijn. De Straat ligt in de voormalige en levedige Jodenbuurt. Maar na de tweede wereldoorlog veranderde dit en stonden de huizen in deze straat bijna allemaal leeg. In de hongerwinter toen niet alleen het voedsel schaars was maar ook de brandstof werden veel panden gesloopt voor brandhout. We lopen deze straat uit tot we op de Nieuwmarkt komen
    De Nieuwmarkt ontstond in 1614 toen de grachten rondom de Sint-Anthoniespoort overkluisd werden. Door de stadsuitbreidingen verloor de Sint Anthoniespoort haar oorspronkelijke verdedigende functie en werd de Sint Anthoniespoort een Waaggebouw dit om de oorspronkelijke Waag op de Dam te ontlasten. Het plein werd een marktplein. Op niet marktdagen werd dit plein ook wel voor andere doeleinden gebruikt, hier werden namelijk ook de lijfstraffen voltrokken. Zo werden hier in 1812 drie ter dood veroordeelden onder de guillontine terechtgesteld.
    De Waag domineert de Nieuwmarkt, oorspronkelijk was de Waag een stadspoort de Sint Antoniespoort en onderdeel van de verdedigingsmuur, maar nadat deze muur door stadsuitbreidingen binnen in de stad kwam te liggen kreeg de Sint Anthoniespoort een nieuwe functie, namelijk die van Waaggebouw. Later heeft het gebouw ook een aantal andere functies zo was het een gildehuis, een museum een brandweerkazerne en tegenwoordig is het een restaurant. Hier heeft rembrandt ook zijn bekende schilderij de anatomie les van Dr. Nicolaes Tulp geschilderd. Dit schilderij zie je hoe Dr. Tulp een anatomie les geeft.
    Vanaf de Waag lopen we Chinatown in. Deze Chinese buurt van Amsterdam is gemakkelijk te herkennen aan de straatnaambordjes die zowel in het Nederlands als in het Chinees zijn. Deze bekende Amsterdamse wijk zit vol met authentieke Chinese Winkeltjes en eethuisjes. De eerste grote groep Chinezen kwamen in 1911 naar Amsterdam toe. Amsterdam had in die tijd nog een bloeiende haven en tijdens de havenstakingen was hier veel werk te vinden. Maar tijdens de grote depressie veranderde dit en gingen veel Chinezen weer terug. Degene die bleven begonnen eethuizen, restaurantjes en winkeltjes. Eind jaren vijftig trok de economie weer aan en daarmee kwam een tweede golf van Chinese immigranten naar Amsterdam
    De Fo Kuang Shan Temple bevindt zich op 106 van de Zeedijk. De Fo Kuang Shan Temple is een echte traditionele Chinese Tempel en wordt ook wel de lotusbloem tempel genoemd. De lotusbloem speelt namelijk een belangrijke rol in het boeddhisme en staat symbool voor de verlichting daarom wordt Boeddha ook vaak zittend op een Lotusbloem afgebeeld. Tijdens de openingstijden kunt u gratis een kijkje binnen nemen en misschien dat u een glimp kunt opvangen van de 400 kilo wegende boeddha.
    Als we verder lopen langs de authentieke Chinese winkeltjes en restaurantjes zit op nr 63 het bekende homocafé; café 't Mandje. Café het Mandje is in 1927 geopend door Bet van Beren. Bet kwam openlijk uit voor haar homoseksualiteit. Het mooie van dit café was dat homoseksuelen in dit café hun geaardheid niet onder stoelen of banken hoefden te steken. Dit natuurlijk wel met een kanttekening want zoenen was in die tijd een absoluut taboe. Alleen met koninginnedag ging het helemaal los en mochten mannen met mannen en vrouwen met vrouwen dansen. Bet overleed in1967 en werd volgens haar grote wens opgebaard op haar eigen biljard.
    Vanaf café het mandje lopen we verder de Zeedijk door naar de Oudezijds Kolk. De Oudezijds Kolk was oorspronkelijk een sluis naar het IJ. Dit gedeelte van Amsterdam behoort tot een van de Oudste gedeeltes van de stad en zit vol vol gezellige bruine kroegen. We lopen de Oudezijds Kolk helemaal uit tot we bij de Schreierstoren zijn aangekomen. De Schreierstoren behoorde oorspronkelijk tot de verdedigingsmuur waar ook de Waag tot behoorde. Op de plek waar de Schreierstoren staat maakte deze muurt een scherpe hoek. En volgens deskundigen komt de Schreierstoren daar dan ook aan zijn naam. Want oorspronkelijk heette deze toren de Schreiershoecktoren ( Schrayershoucktoren ) en Schray was toen het woord voor scherpe hoek.
    Van deze scherpe Hoektoren draaien we ons om en lopen we, richting het Damrak, de Prins Hendrikkade op. Als we de Prins Hendrikkade op lopen komen we langs de Sint Nicolaaskerk. Deze kerk is, net zoals zijn drie voorgangers, vernoemd naar de heilige Sint Nicolaas.Sint Nicolaas was de beschermheilige van de zeelieden en de mensen die in de buurt van het water woonden. De St. Nicolaaskerk werd ontworpen door de architect A.C. Bleijs. Als we doorlopen komen wij bij Prins Hendrik nr. 53. Dit is de plek waar wereldberoemde Jazz muzikant Chet Baker op 13 mei 1988 uit het raam viel en daarbij om het leven kwam.
    . Vandaar lopen we verder en slaan we direct links af de Nieuwe Burgsteeg in. We lopen langs het Hoekpand met de gevelsteen in den Lompen en gaan meteen linksaf richting de Zeedijk, bij de Zeedijk aangekomen zien we café in 't Aepjen Café in 't Aepjen is gevestigd in een van de twee laatst overgebleven huizen met een houten gevel van onze hoofdstad. Volgens de legende namen veel matrozen aapjes mee van hun overzeese reizen. Sommige van deze matrozen betaalde dan ook hier hun rekeningen mee want de toenmalige eigenaar van dit logement was namelijk dol op apen. Het grote nadeel van apen is alleen wel dat ze vol met vlooien en andere beestjes zaten dus als een matroos al krabbend door de Amsterdamse binnenstad liep dan wisten de andere mensen dat hij in de aap had gelogeerd.
    Tegenover café in 't Aepjen bevindt zich de Sint Olofskapel. De Sint Olofskapel werd tussen 1440 en 1450 gebouwd. Men heeft altijd gedacht dat de kapel was vernoemd naar Sint Olaf. De Vikinvorst die door de Scandinaviërs is meegenomen naar Amsterdam. Maar tegenwoordig wordt aangenomen dat de kapel is vernoemd naar de Brabandste Sint Odulphus, de beschermheilige van de dijken. Dit omdat de Sint Olofskapel natuurlijk ook aan een dijk ligt. Op p de Sint Olofskapel staat een inscriptie te lezen waarop; Spes altera vitae te lezen wat hoop op een andere leven betekend. Vanaf daar lopen we door tot aan de Sint Olofssteeg en deze lopen we in tot we op de Oudezijds Voorburgwal komen
    Op nr. 40 van de Oudezijds Voorburgwal is Ons' Lieve Heer op Solder te vinden, oorspronkelijk een schuilkerk, en tegenwoordig één van de oudste musea van Amsterdam. Ons' Lieve Heer op Solder is in 1661 gesticht door Jan Hartman een rijke katholieke koopman. Een paar jaar na de Alteratie kwam er een geheel verbod op de viering van de katholieke erediensten. Maar Jan liet het daarbij niet zitten en liet op de bovenste verdiepingen van zijn huis een Katholieke schuilkerk bouwen. Deze schuilkerk diende tweehonderd jaar als parochiekerk voor de binnenstad. Tot in 1887 de grote Sint-Nicolaaskerk tegenover het Centraal Station werd gereed kwam verloor de schuilkerk haar functie en op 28 april 1888, werd Ons' Lieve Heer op Solder publiekelijk toegankelijk.
    Als we doorlopen staan we oog in oog met de Oude Kerk. In 1250 werd begonnen aan de bouw van de Oude Kerk, deze kerk heeft zich in de 5 eeuwen daarna uitgebreid tot haar huidige gedaante. Deze Oudste kerk van Amsterdam worden tegenwoordig regelmatig tentoonstellingen en concerten georganiseerd. In de Oude Kerk zijn meer dan 10.000 mensen begraven waaronder Saskia van Uylenburg, de eerste vrouw van Rembrandt. Tegenwoordig worden er in de Oude Kerk tal van tentoonstellingen en exposities georganiseerd waaronder de World Press Photo. De Oude Kerk mag de titel Europees Monument dragen.
    Het Oudekerksplein ligt midden in de Wallen en is een van de oudste stukjes Amsterdam. Het Oudekerksplein ligt in hartje Wallen. Sinds 1993 ligt er een bronzen relief van een hand op een borst het kunstwerk genaamd Borstplaat is gemaakt door de onbekende kunstenaar deze kunstenaar heeft ook het Boomzagertje en en de Blauwe vioolspeler gemaakt. Op het Oudekerksplein staat een bronzen standbeeld genaamd Belle ter ere van alle prostituees en werd onthuld in 2007.
    De wijde Kerksteeg is een van de oudste straten van Amsterdam. We lopen de Warmoesstraat in, de Warmoesstraat is een van de oudste straten van Amsterdam. De naam Warmoesstraat komt van de Warmoezerijen die hier vroeger stonden In de 16e eeuw was de warmoesstraat nog een van de duurste straten van Amsterdam en woonden daar de rijkere Amsterdammers. Maar met de bouw van de grachtengordel kwam daar verandering in en verhuisden de rijke Amsterdammers naar de Heren- en de Keizersgracht. Vanaf die periode veranderde de Warmoesstraat tot winkelstraat maar in de loop van de twintigste eeuw veranderde dit langszaam en ging de Warmoesstraat langzamerhand achteruit. En in de jaren 80 behoorde de Warmoesstraat samen met de Zeedijk tot ''no go erea'' van Amsterdam vol dealers en junkies. Maar door goed optreden van de politie en de vele camera's behoort de Warmoesstraat tegenwoordig weer tot een mooi stukje Amsterdam met veel gerenoveerde en opgeknapte panden.
    Als we de Warmoesstraat weer uitlopen komen zijn we weer terug bij waar we begonnen zijn.